Postscript perikelen
door Henk Huinen

Ik gebruik mijn computer vooral voor DTP en grafische toepassingen. Vanaf het moment dat ik mijn eerste A5000 kocht, ben ik me er steeds meer van bewust geworden dat het een belangrijke zaak is als je goede Postscript bestanden op schijf bij een uitdraaistation of drukker kunt aanleveren. Want, zo ontdekte ik alras: het maakt niet uit op welk computerplatform je werkt (Acorn is natuurlijk het meest gebruiksvriendelijk), uiteindelijk gaat het om het postscript bestand dat de randapparatuur aanstuurt. (Een postscript bestand is overigens zo aangemaakt. Bij 'printers - printer control' laad je een postscript printer-driver die je naar file laat printen. Waar deze file moet komen te staan geef je aan in connection.

Deze file zet je op DOS of MAC geformatteerde disk.)

Als een Apple-gebruiker bijvoorbeeld met een Adobe-bestand bij een uitdraaistation aankomt zal degene achter de Mac het bestand eerst omzetten naar postscript alvorens het naar de rip te sturen. Wij (Acornisten) doen het zelfde, met dat verschil dat de man achter de Mac niets meer kan veranderen aan je bestand en het slechts naar de rip kan sturen. Voor wie het niet helemaal kan volgen: de rip (is dat ergens een afkorting van?) is een computer speciaal bedoeld om opdrachten naar randapparatuur zoals fotozetters e.d. te sturen. De rip begrijpt alleen postscript. En, daar ben ik in de loop der jaren achter gekomen, ze begrijpen niet allemaal het zelfde....

Te weinig kleuren

Zo liep ik ooit tegen het feit aan dat, als ik een bestand -gemaakt in Artworks- als postscriptbestand bij een uitdraaibureau afleverde het aantal kleuren sterk gereduceerd werd. Van twintig verschillende kleuren rood bleven er slechts een paar over. Het resultaat zag er dan ook niet uit. 'Tja, dàt had je natuurlijk kunnen verwachten als je met een bestand van zo'n vreemde computer aan komt zetten', zag je mensen denken of zelfs zeggen. Omdat je als Acorn-gebruiker uit een kleine computerwereld komt, voel je je dan wel eens alleen staan. Ik heb destijds over dit probleem diverse brieven naar Acorn en Computer Concepts geschreven zonder resultaat. De fout lag niet bij hen maar bij de uit-draai-bureau's, zo werd mij verteld. Ik kon het bijna niet geloven, maar het bleek wel waar!

Geweldige kwaliteit

Toen ik later in een copieër-centrale stond te wachten, zag ik dat men net nieuwe apparatuur had staan voor digitale uitdraai. 'Ik moet het eerst zien, voor ik het geloof', liet ik me ontvallen. Ik werd door de eigenaar uitgenodigd om, zonder enige verplichting een paar bestanden aan te leveren en uit te laten printen. Dus ik zonder veel verwachtingen met mijn Mac-geformatteerde MO disk met postscriptbestanden erop binnengestapt... Ik was verbluft. De prints waren van geweldige kwaliteit! Had ik me al die maanden voor niets lopen ergeren!

De man in kwestie was ook zeer enthousiast. Het feit dat ik postscript (level 2) bestanden aanleverde bespaarde hun een heleboel werk omdat de bestanden rechtstreeks naar de rip gestuurd konden worden. Op de monitor kon men van te voren al zien of de print er juist uitzag. In de desbetreffende zaak hangt nu trouwens al bijna twee jaar 'onze' eerste gedrukte poster van de Acorn expo '96 naast een door hen vervaardigde laserprint.
Als bijschrift: van laser-printuitdraai tot professioneel drukwerk.

Er is dan ook, naast het verschil in formaat, nauwelijks verschil waarneembaar tussen de twee! Fantastisch. Leuk detail trouwens wat mij verteld werd: 'Op de Mac lopen wij misschien wel tegen meer problemen aan dan jullie. Maar omdat het aantal gebruikers groter is worden problemen vaak eerder onderkend en opgelost.' Daarom hecht ik zo'n grote waarde van de Asterisk: houd problemen die je oplost niet voor jezelf. Samen weten we veel meer. Reden van dit schrijven trouwens.

Bestand wil niet open

Als je dan denkt alles voor elkaar te hebben, dan blijkt dat toch weer niet zo te zijn. Na een schijf bij een drukker afgegeven te hebben, belt deze, op de dag waarop het drukwerk eigenlijk zou moeten worden afgeleverd, op met de mededeling dat ze het bestand niet open krijgen.... Dat moet ook niet open. Het moet gedrukt worden!

Dan proberen ze het naar hun fotozetter de sturen. Weer geen resultaat. Alleen foutmeldingen...... Een andere drukker laat zijn apparatuur er op los en alles wordt probleemloos verwerkt. Dan vraag ik je toch! Nou heeft de ervaring geleerd, dat als een bedrijf op voorhand negatief tegenover het feit staat dat je op een voor hem vreemd platform zit, je beter je heil meteen elders kunt zoeken. Er zijn gelukkig ook mensen die het juist een uitdaging vinden om je te helpen.

Lexmark

Al doende vind je je weg, ken je je adressen en lijken de problemen voorbij. Ik heb zelf twee printers. Een zwart/wit laser en een Canon BJC600 kleur. De laser was een Canon LBP4 Laserdirect, die na lange probleemloze staat van dienst op zekere dag de geest gaf. In 'laten repareren' had ik geen zin.

Ik had al veel betere printresultaten gezien. De Asterisk bijvoorbeeld. Ik had van Peter van den Berg gehoord dat hij een Lexmark Optra R tot zijn beschikking had. De Asterisk wordt zonder films van de foto's te laten maken rechtstreeks vanaf zijn prints gedrukt! Dat leek me wel wat! Er was zelfs een nieuwere versie van de Optra uit: De Optra S1250.
Niet goedkoop.
Maar voor wat hij biedt zijn geld waard: echte 1200 dpi laserkwaliteit bij postscript aansturing. Twaalf pagina's per minuut. (Ik zag van de week dat een Amerikaans PC-blad hem uitgekozen had tot laserprinter van het jaar)

Trouwe klant

Vooral als Acorn-gebruiker moet je kunnen terugvallen op een goede service. Ik ben een veeleisende klant, maar als ik weet dat ik op een dealer kan vertrouwen, ook een trouwe. Omdat al mijn apparatuur van de firma Desk komt, besloot ik eens te informeren of zij de Optra S1250 ook konden leveren. Hoewel dit merk normaal niet in hun programma zat, liet Frank Kraay weten de printer toch te kunnen leveren. Na enig overwegen en informeren besloot ik om tot bestellen over te gaan. Voordat ik spullen, die ik koop, mee naar huis neem wil ik altijd eerst zien en weten dat het werkt. Dus ik toog met mijn RiscPC naar Rotterdam.

Error 900

Je kan de Lexmark Optra S1250 printer op twee manieren aansturen. Via PCL (dat is de HP manier), 'slechts' 600 dpi, of via postscript in echt 1200 dpi. Dat laatste wilde ik persé, omdat ik filmuitdraai-kwaliteit wil kunnen benaderen. We begonnen met simpele prints. De PCL aansturing leverde geen enkel probleem. Alles werkte. Het postscript baarde ons veel meer zorgen.... Vanuit simpele programma's als Edit en Draw ging het printen probleemloos. Maar zodra we probeerden te printen vanuit Artworks of Publisher gaf de printer middels 'Error 900' de moed op. Uren gezocht wat het kon zijn. Uren werden dagen. Dagen weken. De printer liet ik bij Desk.

Wat was ik blij dat ik mijn printer bij de firma Desk had gekocht en niet bij een of andere PC-boer. Frank Kraay komt veel, zoniet alle lof toe. Na veel gebel met Lexmark (die hem geen steek verder konden helpen) en gespeur in de postscript bestanden zelf door Frank en enig denkwerk van mezelf, begonnen de stukjes van de puzzle in elkaar te vallen. En zie: Ik ben nu de trotse eigenaar van een fantastische Lexmark Optra S1250 die probleemloos print!

Mappen en downloaden

Wat was er nu aan de hand? Als je een postscript bestand naar de printer stuurt kan deze je fonts (letters) op twee manieren afhandelen. Bij de eerste manier 'mapped' de computer de lettertypes met de fonts die in de printer aanwezig zijn. Het programmaatje !Fontprint dat op iedere Acorn machine meegeleverd wordt laat je die mapping zien. Overigens alleen als er een postscript printer geïnstalleerd en operationeel is. Alle rom-fonts en nog een paar andere staan hierin of kun je erin zetten met daarachter de postscript naam van het font dat in de printer zit. Je kan met dit programma ook fonts downloaden. D.w.z. dat de computer de beschrijving van de fonts naar de printer stuurt en ze vervolgens kan printen. Overigens hoef je dat downloaden niet met

te doen omdat de Acorn dat zelf automatisch doet. In dit laatste school voor een groot gedeelte het probleem.

Maar een aantal factoren waren verantwoordelijk voor het weigeren van de printer. Risc OS fonts leverden bij downloaden problemen op. Als je zo'n bestand als tekstbestand opent ziet het er heel anders uit dan een bestand met echte postscript fonts. We kwamen erachter dat het automatisch downloaden van de fonts alleen probleemloos werkt bij echte postscript fonts.

Dat was verder geen probleem, want ik had me sinds het uitkomen van de 'Professional Typography 1997' CD van the Electronic Font Foundry toch voorgenomen om alleen nog goede professionele fonts te gebruiken. Ik was de slechte kwaliteit en het ontbreken van veel leestekens van de PD fonts meer dan zat. Toch bleven, na gebruik van alleen goede fonts, zich bij printen vanuit Artworks dezelfde problemen voordoen. Wat bleek nu? Of je nu wel of geen letters in Artworks gebruikt, het programma gaat tòch het Avantgarde font proberen te downloaden (is daar eigenlijk geen goed nederlands woord voor?). Als je echter aangeeft dat de Avantgarde van Artworks gemapped moet worden met de Avantgarde van de printer, is het probleem over.

Geen omkijken meer naar

Dit alles lijkt allemaal ingewikkelder dan het is. En het heeft ook voordelen. Ik kan nu alle fonts die ik gebruik zondermeer als postscript bestand uitprinten. Zonder enig probleem! Het downloaden gaat automatisch. Geen omkijken meer naar. Geen enkele drukker of uitdraaibureau heeft er problemen mee. Foutmeldingen en/of het niet kunnen verwerken van mijn Postscript-bestanden voorheen, wijt ik dan ook aan het hierboven beschreven probleem. De ene machine drukt gewoon af, een andere geeft een foutmelding maar brengt zijn job toch tot een goed einde, een andere (zoals mijn Lexmark) ziet de fout en haakt af.

Dat laatste lijkt vervelend, maar ik zie het als een pré. Want als ik eerder deze printer (die zo nauwgezet met zijn bestanden omgaat) had gehad, hadden in het verleden een heleboel problemen voorkomen kunnen worden. Uiteindelijk kan ik nu, zonder enig probleem, met al mijn postscriptbestanden omgaan. Bij het uitdraaibureau waar ik zeer regelmatig kom zitten ze wel eens te glimlachen. Terwijl ik zo'n 'vreemde' computer heb, lever ik altijd probleemloze bestanden aan. Dat kunnen ze van de gemiddelde PC gebruiker niet zeggen!

T1ToFont

Nu pas zie ik eigenlijk de volle waarde in van een programma als T1ToFont (wat op iedere Acorn computer zit). Alle Type1 fonts (van bijvoorbeeld CorelDraw) kan ik hiermee omzetten naar postscript Acorn fonts, en mijn bestanden vervolgens probleemloos bij elke drukker aanleveren.

Onaangeroerde zaken

Er zijn nog wat zaken aangaande het postscript-gebeuren die onaangeroerd zijn gebleven, maar wel van belang zijn. Ik denk hierbij aan de postscript print opties in !Publisher, het verschil tussen dpi en lpi (typesetting), het probleem van het uitdraaien van grotere formaten dan A3 met Artworks-files, enz. Het zou nu te veel tijd en ruimte kosten om daar uitgebreid op in te gaan.

Misschien een andere keer!

Met dank!

De Acorn-wereld is maar klein. Daarom duurt het soms even voordat zaken onderkend of gesignaleerd worden. Een club als de onze kan er toe bijdragen dat mensen geen problemen meer hebben, of als ze ze wel hebben, ze snel worden opgelost. Een goede dealer is bij het oplossen van problemen natuurlijk onont-beerlijk! Zonder Desk was ik waarschijnlijk nooit zo ver gekomen! Een aantal zeer hulpvaardige mensen hebben mij door de jaren heen wegwijs gemaakt in de wereld van het postscript. Ik ben vooral dank verschuldigd voor het uitwisselen van informatie aan Ernst Dinkla, Tonny Demarteau en Peter van den Berg.

Henk Huinen
hhuinen@nedernet.nl
http://www.nedernet.nl/~hhuinen