MP3 - CD kwaliteit via Internet
door Henk Huinen

Een goede vriend van me heeft natuurlijk een Wintel machine. Want dat hebben de meeste mensen. Toch is hij altijd zeer enthousiast als hij ziet hoe RISC OS werkt. Met name de DTP en grafische pakketten 'draaien' onder ons besturingssysteem als nergens anders. The 'look and feel' van RISC OS, dat zou hij ook wel willen...

Maar aan de andere kant: Als er nieuwe gimmicks zijn, m.n. op internetgebied, lopen wij RISC OS gebruikers toch vaak achter.Denk maar aan Javascript (nee dat heeft niets met Java te maken!), real-audio, real-video e.d. Nu vind ik dat niet zo'n ramp. Integendeel zelfs. Want als een dergelijke gimmick voor ons platform beschikbaar komt, werkt hij meestal prettiger dan op andere platformen. Denk maar eens aan frames in !Fresco.

MP3
Een van de dingen waar mijn vriend enige maanden terug mee aan kwam zetten was MP3. "Ik heb de muziek van 'Titanic' gedown-load", wist hij te melden.

Ja, ik had ook wel eens een song gedownload. Zo'n .wav filetje. Duurt een eeuwigheid om binnen te halen. Niet om aan te horen. Maar dit was anders. Ik wist niet wat ik hoorde. Kwam dat van Internet? Haarzuivere muziek van CD kwaliteit!

MPEG Layer 3
MPEG is een inmiddels bekende compressie techniek die gebruikt wordt voor digitale muziek en video. MPEG staat voor Moving Pictures Experts Group. Een verbeterde versie van MPEG is MPEG2. Vaak hoor je mensen praten over MPEG 3. Dit is niet helemaal waar. Ze bedoelen MPEG Layer 3, beter bekend onder de naam MP3. MP3 heeft het afgelopen jaar veel losgemaakt.

CD kwaliteit
Een groot voordeel van MP3 is de grote compressie terwijl de geluidskwaliteit nog steeds goed blijft. Een track van een CD die normaal zo'n 50 MB inneemt, wordt met MP3 gecomprimeerd tot zo'n 4 MB. Een compressie van zo'n factor 12 dus! Men spreekt van bijna CD kwaliteit.

Maar het verschil is eigenlijk niet waarneembaar. Hoewel ook daar verschil in is. Sommige sites gebruiken de beste bemonsteringsfrequentie van 44100hz stereo. Anderen gebruiken 22050hz mono. De laatste neemt aanzienlijk minder ruimte in beslag, maar is toch nog van FM kwaliteit. En dan heb je nog degenen die expres muziek van mindere kwaliteit op het net zetten om diverse redenen, waarover straks meer.

Door de betrekkelijk kleine omvang van de bestanden kwam men er al snel achter dat tracks van CD's of zelfs hele CD's op deze manier uitgewisseld konden worden. De kwaliteit blijft hetzelfde en de bestanden zijn klein genoeg om gedownload te worden. Dit werd aanvankelijk een rage op universiteiten die over zeer snelle netwerken beschikken, maar sinds enige tijd is MP3 ook ontdekt door de "gewone" internetter. FTP sites en pagina's met MP3 schieten als paddestoelen uit de grond.

BUMA/STEMRA
Het lijkt allemaal heel fantastisch het gratis downloaden van hele CD's, maar er zit natuurlijk een nadeel aan: het is illegaal. Het is niet toegestaan om CD's te kopiëren zonder dat daarvoor de rechten aan de auteursrechtenorganisatie zijn afgedragen. Daar is echter iets op gevonden.

In mei 1996 ontstond er een rel op internet toen de auteursrechten organisatie BUMA besloot dat er geld betaald moest gaan worden voor het plaatsen van muziek op iemand's homepage. Destijds ontstond er veel commotie omdat veel fans kleine stukjes van hun favoriete artiest op hun homepage zetten. Er is toen een tijdelijke regeling gekomen: voor 10 gulden per maand mag er 5 minuten muziek op een homepage gezet worden, voor 100 gulden onbeperkt. Want wie download er nu een bestand van 40Mb?

Nu, 2 jaar later, is MP3 uitgevonden en dus kun je gemakkelijk een CD track op je homepage zetten. Iemand kwam op het idee om die 10 gulden te betalen. 1 track lijkt niet veel, maar hij kwam met het idee om iedere dag een nieuwe MP3 op zijn pagina te zetten. Volkomen legaal, maar niet helemaal wat de BUMA in gedachten had. Daarna is dit idee overgenomen, alleen iets uitgebreider. In plaats van de 10 gulden, betaalt deze persoon gewoon 100 gulden. Hierdoor mag hij onbeperkt muziek op zijn site zetten. De BUMA heeft aangekondigd de regeling te gaan herzien.

Er zijn al providers die automatisch alles wat als extensie .MP3 heeft van de server laten gooien. Vandaar dat sommigen nu de extensie .ram gebruiken (van realaudio) dat dan na downloaden weer in MP3 moet worden veranderd.

Een andere oplossing is, dat de muziek expres van mindere kwaliteit is, en dat men vermeldt dat voor goede kwaliteit de CD kan worden gekocht in de platenzaak. Als je bij een willekeurige zoekmachine MP3 en iets van je voorkeur intikt, verschijnen prompt hele lijsten van sites waar het een en ander te halen valt. Ik heb al een site ontdekt waar iedere week een ander album van de Beatles compleet te downloaden is. Nou had ik alles al van the Beatles, maar toch.

Als verzamelaar van alternatieve kerstmuziek ben ik al jaren op zoek naar 'Father Christmas' van the Kinks. Warempel ik vond het! Helaas niet (meer) te downloaden... (Wie me er alsnog aan zou kunnen helpen: ik houd me aanbevolen! Het liefst op vinyl of CD trouwens).

MP3 player
Om een MP3 bestand af te kunnen spelen is een MP3 player nodig. Bekende players voor Windows zijn WinAmp en AudioActive Player.

Ook voor RISC OS!
Al lezende zal menigeen zich afgevraagd hebben of dat gebruikers van RISC OS hier nu iets aan hebben. Regelmatig tik ik bij zoekmachines 'Acorn' of 'RISC OS' in met daarachter de naam van de nieuwste gimmick. Real-audio of real-video heb ik (nog) niet kunnen vinden. Daarom dacht ik dat het laatste 'MP3' ook nog niet bereikbaar was voor RISC OS'sers.

Tot mijn stomme verbazing stuitte ik echter op RiscTracker. Een programma dat ik van naam al kende. Naast het feit dat het een fantastisch programma is voor het afspelen van audio-CD's blijkt de laatste versie ook MP3 bestanden aan te kunnen! Na mijn eerste download van een stukje muziek, verscheen een wit icoontje. Na enig speurwerk bleek ik 'set type' op '1ad' te moeten zetten. Hierna verschijnt keurig het MP3 icoontje.

RiscTracker weet meteen wat hij er mee moet doen! Als je een paar goede boxen aan je computer hebt hangen weet je niet wat je hoort! Het programma speelt je tracks zelfs vanaf je oude floppy (als die erop passen)! Je kunt ook een hele directory naar het

slepen. I.p.v. de CD tracks verschijnen dan de MP3 files die in de directory staan en worden achtereenvolgens in volgorde afgespeeld. Maar ook 'voorkeuzen' en 'shuffle' zijn mogelijk. Ik heb ondertussen via internet een CD rom besteld met daarop 180(!) tracks van songs van de afgelopen 3 maanden. Kosten 25 gulden. Maar niet te vroeg gejuicht, want ik heb hem nog niet op het moment dat ik dit schrijf. Zal wel illegaal zijn, dus ik wacht af.

Dat MP3 niet zomaar een voorbijgaand verschijnsel is moge blijken uit het feit dat er nu ook een hardware afspeler voor MP3 files is, vergelijk het maar met een walkman, alleen zonder bewegende delen, dus echt shock-proof. Het is een Koreaans product. Er zullen er vast nog meer volgen. De bestanden worden vanuit de computer naar een 32 of 64Mb geheugen weggeschreven en luisteren maar!

MP3 naar Wave?
Waar ik op internet naar gezocht heb en wat voor Wintel al bestaat, is een applicatie die MP3 weer om kan zetten naar .wave. Waarom, zult u vragen. Wel hierom: Dan kan ik die tracks op een gewone CD branden en als gewone audio CD afspelen. Als iemand op de hoogte is van een dergelijk programma hoor ik het graag! Of is er ergens een knappe kop die dat kan schrijven? Zoiets als print to file, maar dan 'play to file as .wave'?

Trouwens:

Eigenlijk heb ik helemaal geen tijd om dit soort stukjes te schrijven. Wie wel eens wat schrijft weet dat daar veel tijd in gaat zitten. Maar ik hoop dat het voor anderen de moeite waard is. Daarom verplicht ik mezelf af en toe om iets te schrijven over datgene waar ik enthousiast over ben. Waarschijnlijk in een enorm on-technische, maar hopelijk wel voor iedereen leesbare en begrijpelijke stijl. Ik ben een pure gebruiker. Juist daarom koos ik destijds voor Acorn. Ik kende toen niemand die een Acorn had. Pas later vernam ik van een club. Door die club voelde ik me wat minder op een eiland zitten. (Maar wel een heerlijk eiland). Ik ben me er van bewust dat de Asterisk alleen op deze manier een bestaansrecht heeft en een toegevoegde waarde geeft aan alles wat al geschreven wordt. Op het moment dat ik dit schrijf is het al na middernacht. Om zeven uur loopt de wekker weer af. Maar morgen -vandaag- moest de kopij uiterlijk binnen zijn.

Ik hoop dat het anderen verleidt om ook eens een stukje te schrijven. En dan hoop ik, dat ik het begrijp. Dus niet te moeilijk.

RiscTracker:
http://www.cms.dmu.ac.uk/~se96ic/rtrack.htm

Henk Huinen
creatief@beeldwerk.demon.nl
http://www.beeldwerk.demon.nl