riscynieuws.net
door onze correspondent Kees Grinwis

Hartelijk welkom bij alweer de 42e editie van riscynieuws.net, u leest nu het 9e nummer van jaargang 5. In dit nummer is er aandacht voor de overeenkomst die Castle en RISCOS Ltd gesloten hebben over het samenvoegen van hun RISC OS versies, Geminus - een uitbreiding voor de Iyonix pc, nieuws van de South East Show en nog veel meer. Ga dus maar eens lekker zitten en geniet van deze uitgave van riscynieuws.net!

Soms denk je wel eens hoe het mogelijk is dat er zo veel verandert binnen een half jaar. Net voor de RISC OS Expo stonden RISCOS Ltd en Castle Technology nog lijnrecht tegenover elkaar voor wat betreft de rechten van ons favoriete besturingssysteem. Nu, plusminus 5 maanden later, hebben de 2 bedrijven een overeenkomst gesloten over het samenvoegen van de verschillende versies die de twee ondernemingen in de loop van de jaren ontwikkeld hebben.

Op The Iconbar is te lezen dat men recent de onderhandelingen over een nieuwe licentie-overeenkomst heeft afgesloten en dat men RISC OS 4 en RISC OS 5 zal combineren tot één product zodra dit praktisch mogelijk is. Dit is goed nieuws voor de ontwikkelaars van software, die nu niet meer bang hoeven te zijn dat ze twee, steeds meer van elkaar, verschillende versies van RISC OS moeten ondersteunen. Verder zal RISC OS 4 beschikbaar blijven en zullen alle RISC OS hardware en software ontwikkelaars hun producten blijven uitleveren.

Op Drobe Launchpad wordt overigens gemeld dat het, volgens Castle Technology, nog "veel maanden" zal duren voor dat er een samengevoegde versie van RISC OS zal zijn (die dan zal bestaan uit de huidige RISC OS 5 en 4 (Select). Volgens Jack Lillingston, de managing director van Castle is het een enorme taak om de versies te combineren. Zo is er volgens hem 5 jaar aan verwijdering die weer samen moet komen. Om te beginnen zal Castle van RISCOS Ltd. alle broncode ontvangen die gedateerd is voor het eind van de eerste kwartaal van 2003.

Volgens Paul Middleton van RISCOS Ltd zullen de mogelijkheden van de Select Desktop volgend jaar beschikbaar gaan komen voor de Iyonix gebruikers, zo staat te lezen in het bericht op The Iconbar. Welke mogelijkheden dit precies zijn is niet duidelijk. Als we bovenstaand bericht dat op Drobe gepubliceerd staat combineren met dit nieuws, dan zullen dit vooral de mogelijkheden van de eerste Select versies zijn. (Helaas is nog niet duidelijk in hoeverre er ook RISC OS 5 mogelijkheden terug te vinden zullen zijn in RISC OS Select of Adjust.) Castle Technology en RISCOS Ltd zullen verder duidelijk definiëren voor welke gebieden elk bedrijf verantwoordelijk is, om zo dubbel werk tot een minimum te beperken.

In hetzelfde bericht op The Iconbar is verder te lezen dat Castle Technology door zal gaan met het uitleveren van de Iyonix pc en andere desktop-producten, terwijl Tematic zich zal concentreren op de zogenaamde embedded markt.

Aansluitend op bovenstaand nieuws, bericht Drobe dat RISCOS Ltd haar naam zal veranderen in "RISC OS Developments". Volgens de directeur van RISCOS Ltd. geeft de nieuwe naam een betere beschrijving van het bedrijf, omdat ze als de hoofd-ontwikkelaar van de desktop-versie van RISC OS zullen opereren.

Volgens dit bericht op Drobe zullen bedrijven als Advantage Six licentie-nemers van RISCOS Ltd. blijven, terwijl Castle zich meer zal focussen op de non-desktop en embedded markt.

In het artikel gaat Drobe verder in op de geschiedenis van RISCOS Limited, maar dit zal bij de vaste lezers van deze rubriek inmiddels wel bekend zijn.


Het team dat verantwoordelijk is voor de ontwikkeling van Aemulor en CinoDVD hebben er weer een product bij, zo is ondermeer op The Iconbar te lezen, en dat terwijl CinoDVD nog steeds niet beschikbaar is. Het gaat om Geminus, een toepassing die het mogelijk maakt om meerdere monitoren op de Iyonix pc aan te sluiten. De schermafbeelding die hieronder getoond wordt, is gemaakt met twee monitoren - de gebruikte Iyonix pc is voorzien van twee standaard grafische kaarten (die ook aangepast zijn voor gebruik met RISC OS 5/Iyonix pc).

Geminus zelf kan echter gebruik maken van net zo veel VGA-kaarten als er in de Iyonix pc passen en zou moeten werken met alle kaarten die compatibel zijn met de Iyonix pc. (Ofwel die kaarten die een compatible driver hebben).

De huidige versie ondersteunt verder het roteren van het scherm in portrait-modus (voor gebruik bij LCD-schermen) en toekomstige versies van de software zouden eventueel uitgerust kunnen zijn met de mogelijkheid om de kleuren rood en blauw om te wisselen. Als deze laatste optie ingebouwd wordt, dan kan men namelijk ook de niet gemodificeerde versie van de nVidia VGA-kaart gebruiken als grafische kaart. Nieuwere versies van de software zouden eventueel ook de 1, 2, 4 en 16 kleuren modi kunnen emuleren, een optie die ook aanwezig is in Aemulor, en zouden ook Sprites en vensters sneller moeten kunnen renderen.

Geminus is backwards compatibel met alle bestaande software (die werkt op de Iyonix natuurlijk), maar is ook uitgerust met een API waarmee applicaties één of meerdere schermen kunnen overnemen voor eigen gebruik. Op deze manier is het mogelijk om 1 scherm te gebruiken om naar een DVD te kijken met Cino en een andere scherm voor het surfen naar de Big Ben site, of het bekijken van de *Asterisk.

Volgends het bericht op The Iconbar zou de software binnen 3 á 4 weken beschikbaar moeten komen, eventueel gebundeld met VGA kaarten en LCD-schermen.


Zo heb je geen enkele nieuwe RISC OS computer, dan heb je de Iyonix pc en later nog de Omega. Nu is er weer een nieuwe op de ARM processor gebaseerde RISC OS computer, namelijk de A9 van Advantage Six. Zowel The Iconbar, als Drobe maken melding van deze computer die speciaal bedoeld is voor de embedded markt.

Advantage Six zal met dit product zich steeds minder (eigenlijk niet) gaan richten op de verkoop aan de consument en zal meer gaan handelen met OEMs, die op haar beurt ook weer hun eigen klanten hebben. Dit betekent dat Advantage Six zijn producten af kan zetten naar grotere OEM-fabrikanten en dus via de klanten van die bedrijven een grotere markt kan bereiken.

Overigens zal Advantage Six de RISC OS desktopmarkt niet gaan verlaten, men zal hun hardware blijven verkopen via de STD-afdeling van het bedrijf. Volgens het bericht op Drobe is het overleven van de desktopmarkt zelfs essentieel voor Advantage Six, omdat software ontwikkeld voor de desktop computers weer gebruikt zou kunnen worden in embedded devices. Men moet het aantal huidige RISC OS (software) ontwikkelaars op peil houden, hopelijk zal deze zelfs weer gaan groeien. Drobe gaat verder nog in op de A5 en A6 computers die gebaseerd zijn op de VirtualRiscPC emulator.

De A9, die overigens niet bedoel is voor de consumentenmarkt, zal gaan draaien op... op... de ARM9 - ja die negen is niet toevallig. Deze processor is beschikbaar in snelheden van 400-533MHz van Samsung, verder zou Advantage Six kunnen kijken naar nieuwe ARM-cores die nog niet publiek beschikbaar zijn. De op dit moment gebruikte ARM9 core heeft een snelheid van 1.1MIPS/Mhz.

Het grote probleem bij het ontwikkelen van een nieuwe op RISC OS gebaseerde computer is de afhankelijkheid van RISC OS (4) van de VIDC20 en de IOMD chips, die helaas niet meer gemaakt worden. Als oplossing hiervoor heeft Advantage Six, samen met RISC OS Ltd, een hardware abstraction layer (HAL) gemaakt in Adjust 32. Verder heeft men de benodigde software (drivers) geschreven zodat het OS op het A9 platform kan draaien.

Zowel The Iconbar als Drobe maken overigens melding van het feit dat een retail-versie van de A9 beschikbaar zal komen en dat er een aankondiging gedaan zal worden zodra de 3rd party de computers op voorraad zal hebben.


Zoals uit bovenstaande nieuwsbericht al wel duidelijk geworden zal zijn, heeft men bij RISCOS Ltd een versie van RISC OS 4 gemaakt die 32-bits compatible is. Dit betekent dat in de toekomst ook versies van Select en Adjust kunnen verschijnen die werken op processoren die alleen een 32-bit "program counter" hebben.

Aangezien dat alle moderne ARM-processoren alleen maar van een 32-bit "program counter" voorzien zijn en dat alleen al hierom de momentele versies van RISC OS 4 niet werken op deze processoren. (Daarnaast is er nog het probleem dat de software afhankelijk is van de VIDC en IOMD ICs). Het gevolg is dat alleen de StrongARM (SA-110) en de ARM7500 geschikt waren om RISC OS op te draaien, de StrongARM heeft dan ook nog eens het probleem dat er nog een VIDC20 en IOMD bij geplaatst moeten worden, chips die zoals gemeld niet meer gemaakt worden.

Inmiddels heeft men het besturingssysteem zo herschreven dat er, net zoals bij RISC OS 5, geen noodzaak meer is voor het werken met een 26-bit "program counter", hierdoor is het mogelijk om bijvoorbeeld de ARM9 te gebruiken - zoals gedaan is in de A9.

Paul Middleton verwacht dat men de 32-bit versie van Select in 2005 zal gaan uitleveren, verder verwacht hij dat de RISC OS 5 versie van Select in het eerste kwartaal van 2005 beschikbaar zal komen, maar andere berichten spreken van het 2e of 3e kwartaal.


Op 23 oktober 2004 was de South East RISC OS Show, op The Iconbar is er een verslag van deze show te vinden. Men heeft in dit raport aandacht voor de volgende zaken:

Geminus is reeds in een apart bericht besproken en van R-Comp en MW-Software is alleen maar hun gebruikelijke show nieuws te melden. Fortran Friends toonden hun eigen software.

Interessanter nieuws is echter het feit dat Peter Naulls bezig is met het porten van Mozilla Firefox naar RISC OS. Hoewel op dit moment alleen nog maar de software compileert en het nog lang niet geschikt is voor gebruik is het goede nieuws dat er gewerkt wordt aan een browser voor de 21e eeuw en dat we als RISC OS gebruikers na het slechten van de 26-bit barrière nu ook eindelijk de browser barrière aan de beurt is. Op dit moment is het echter nog zo dat men beter gebruik kan maken van Netsurf en/of de andere RISC OS browsers.

Naast The Iconbar heeft ook Peter Howkins foto's van de South East Show op zijn site gezet en ook Drobe heeft natuurlijk aandacht voor het nieuws van deze show.

Drobe heeft in haar berichtgeving over de South East Show ook nog aandacht voor 'SIMON', van RISC OS Ltd. Dit is een technologie waarmee het mogelijk is om Draw-bestanden veel sneller te renderen dan op dit moment mogelijk is op een ARM machine. Het enige nadeel ervan is echter wel dat er extra hardware voor noodzakelijk zou zijn, hierdoor zou het ook moeilijk kunnen zijn om deze techniek toe te passen in een Iyonix pc. Paul Middelton zag echter wel mogelijkheden om de techniek ook in te bouwen in een Iyonix pc, onmogelijk is het dus niet.


Op de South East Show werd verder de Linux versie van VirtualRiscPc gedemonstreerd, hoewel het product nog niet verkocht wordt is dit een goed alternatief voor de Windows versies die VirtualAcorn aanbiedt. Linux heeft minder last van virussen en andere veiligheidsproblemen en is daarom een serieus alternatief voor mensen die hun PC eigenlijk alleen maar gebruiken voor RISC OS.

Welke opties er mogelijk zullen zijn is nog niet bekend. Waarschijnlijk zal men net als bij de Windows versies kunnen kiezen uit een pakket met RISC OS 4 of een pakket met RISC OS Select/Adjust.

Hoewel het geen gemakkelijke taak zal zijn om de VirtualRiscPc emulator te porten naar Mac OS (X), zou de schrijver van deze rubriek het wel leuk vinden als er ook nog een versie uit zou gaan komen die op de Apple besturingssystemen werkt - waarschijnlijk is dat echter een wens die op korte termijn niet zal uitkomen...


Dit was dan alweer de 42 editie van riscynieuws.net, vol met leuk nieuws voor RISC OS gebruikers. En dan nu maar hopen dat deze ontwikkelingen ook doorzetten en niet om een onbenullige reden blijven hangen.

Voor nu echter hartelijk dank voor uw gewaardeerde aandacht en tot de volgende keer.

Kees Grinwis