riscynieuws.net
van de hand van Kees Grinwis

En alweer is er een nieuwe versie van riscynieuws.net (dit is editie 56 - het 3e nummer van de 7e jaargang). In deze editie aandacht voor het begin van de ontwikkeling van een RiscPC emulator voor Linux, de stand van zaken rond de enige moderne en native RISC OS browser - NetSurf. Verder is er natuurlijk ook aandacht voor divers ander RISC OS (gerelateerd) nieuws.


Nadat Acorn gestopt is met de ontwikkeling van RISC OS zijn er diverse mensen geweest die voorgesteld hebben om het besturingssysteem als open source project voort te zetten. Behalve het ROX-project zijn er, bij mijn weten, geen activiteiten ontplooid die deze suggesties ook omgezet hebben in daden. De moeizame gang van zaken bij het poorten van de Mozilla Firefox browser geven daarnaast ook nog eens aan dat open source geen garantie is voor het succesvol vermarkten van een product. Zonder actieve ontwikkelaars is het niet mogelijk om een (gratis) open source product op te zetten, bij commerciële producten is het al voldoende als er veel betalende afnemers zijn - dit wordt door veel mensen nogal vaak vergeten...
(Het gebruikte 'open source'-logo is een handelsmerk van het Open Source Initiative - OSI - )


Er zijn echter wel degelijk succesvolle open source projecten die gerelateerd zijn aan RISC OS. Zo is er inmiddels een RiscPC emulator, RPCEmu, van Windows naar Linux gepoort. Dit is mogelijk omdat de broncode van deze emulator onder de GNU GPL is vrijgegeven door de auteur Tom Walker. De poort naar Linux is daarna uitgevoerd door Peter Naulls, bekend van het Unix Porting Project, zo is te lezen op Drobe. De eerste versies van RPCEmu waren overgens niet open source.

Hoewel de RiscPC emulator nog lang niet op het niveau is van VirtualRiscPC is het op dit moment de enige RISC OS emulator die beschikbaar is voor Linux gebruikers. Op dit moment wordt er overigens wel verwacht dat deze gebruikers weten hoe ze een programma moeten compileren, er worden namelijk nog geen kant-en-klare applicaties aangeboden - dit komt omdat de emulator nog lang niet af is. Voor Windows is er overigens al wel een binary beschikbaar, gebruikers van dit besturingssysteem kunnen dus al wel gebruik maken van RPCEmu.

Ontwikkelaar Tom Walker biedt overigens ook nog een Archimedes/A5000 emulator aan onder de naam Arculator, deze is echter niet open source en is ook alleen maar beschikbaar voor Windows. Deze emulator is vooral bedoeld voor het spelen van spelletjes onder RISC OS 3.1 of lager.


Hoewel het niet gemakkelijk is om een open source project op te zetten en tot een goed einde te brengen is NetSurf een goed voorbeeld van een applicatie die wel gerealiseerd is nadat een aantal mensen (waaronder natuurlijk ook ontwikkelaars) samen de schouders onder een project gezet hebben.

Zoals wel meer open source projecten, denk hierbij bijvoorbeeld aan de Linux kernel, is ook NetSurf voortgekomen uit onvrede met de bestaande applicaties. Een discussie, op één van de forums op The Iconbar, over de kwaliteit van de browsers die 4 jaar geleden beschikbaar waren op het RISC OS-platform hebben uiteindelijk geleid tot het opzetten van een project om een browser te maken. Toch is er nog steeds geen officiële versie van het programma beschikbaar, een applicatie compleet van de grond opzetten is dus niet eenvoudig.

Op The Iconbar is echter ook te lezen dat Daniel Silverstone een aankondiging op de NetSurf website geplaatst heeft dat het NetSurf-team bezig is met het werk dat noodzakelijk is om versie 1.0 van de applicatie uit te (kunnen) brengen.

Voor versie 1.0 moet er echter nog wel wat werk verzet worden, hierbij gaat het ondermeer om de volgende punten:

Verder heeft men ook nog honderden fouten (bugs) die gemeld zijn in hun bug-tracker, deze zullen bekeken moeten worden en zullen indien noodzakelijk ook opgelost moeten worden voordat NetSurf 1.0 het licht kan zien.

(N.B. Een bug kan nog openstaan in een bug-tracker terwijl deze reeds is opgelost ook is het mogelijk dat hetzelfde probleem meerdere keren aangemeld is. Het aantal aanwezige bugmeldingen zegt dus niets over de stabiliteit van de browser)

Naast het werken aan de eerste officiële release van NetSurf voor RISC OS zijn de ontwikkelaars ook bezig met het maken van een GTK+ interface, dit betekent dat de browser ook op diverse andere besturingssystemen zal kunnen gaan draaien. GTK+ is namelijk beschikbaar voor Linux, Windows, Solaris en de diverse BSD-varianten. Opnieuw geldt wel dat de geinteresseerde gebruiker in staat moet zijn om de browser zelf te compileren - er zijn nog geen testversies van de GTK+ poort beschikbaar.

In het bericht op The Iconbar wordt verder aangegeven dat men na versie 1.0 verder gaat werken aan versie 2.0 van zowel de RISC OS browser als ook de GTK+ browser.


Op Drobe is verder te lezen dat ook de auteur van !Speak, Jonathan Duddington, een applicatie onder een open source licentie uitgebracht heeft. Het gaat hierbij om het programma Speak, dit programma heeft hij daarbij ook nog eens naar het Linux-platform gepoort. Op dit moment is er overigens van de open source variant nog geen RISC OS versie beschikbaar.

De applicatie produceert volgens de auteur Engelse spraak van goede kwaliteit. Verder wordt er gewerkt aan ondersteuning voor andere talen zodat de nieuwe open source applicatie Duits en Esperanto kan spreken. [NvdA: Wellicht dat er iemand uit het Nederlandse taalgebied kan werken aan een versie van Speak die Nederlands spreekt?]

Omdat er reeds een 'speak' project bestond op SourceForge is er gekozen om dit project de naam 'espeak' te geven, de homepage van het project is dan ook te vinden op http://espeak.sourceforge.net/


Drobe weet verder te melden dat er, door Graham Shaw - ook wel bekend van RiscPkg, gewerkt wordt aan een alternatieve 'Shared C library' (SCL), die dan door zowel A9 als ook Iyonix bezitters gebruikt kan gaan worden. Het gaat hierbij om een 26/32-bit neutrale SCL die ook de uitbreidingen uit de C99 standaard ondersteunt. Het bericht op Drobe gaat verder in op de geschiedenis van de twee bestaande SCL-modules (namelijk één van Castle en één van RISCOS Ltd.)

Meer details over de nieuwe SCL en de voortgang van het project is te lezen in een ander bericht op Drobe, in dat bericht is ook te lezen dat de nieuwe module onder de GNU GPL beschikbaar zal gaan komen - met een aantal uitzonderingen op deze licentie overigens - meer informatie is te lezen in het bericht op Drobe.


Iedereen zal inmiddels wel weten dat Geminus beschikbaar is, origineel gestart als project om meerdere VGA-kaarten op de Iyonix mogelijk te maken, op Drobe is te lezen dat er een update van de Geminus software beschikbaar is die het renderen van JPEG-bestanden 3x sneller afhandelt dan de standaard RISC OS 5 software.

Ook andere besturingssystemen (RISC OS 4, Select en Adjust) kunnen van deze software profiteren, deze uitbreding kan dus voor RiscPC, Iyonix en A9home gebruikers interessant zijn. De versnelling op RISC OS 4.xx-versies is overigens minder omdat deze reeds een snellere JPEG-decoder bevatten, maar ook op deze besturingsystemen is er een (kleine) versnelling.


Als laatste aandacht voor een tweetal berichten op Drobe die meer de geschiedenis in duiken. Het ene bericht gaat over een Oregan medewerker die in een interview met DigiTimes aangeeft dat Acorn en bedrijven die technieken van Acorn overgenomen hebben, zoals ARM Holdings en Broadcom, medeverantwoordelijk zijn voor de enorme groei van de embedded markt.

Het andere bericht gaat in op het feit dat het inmiddels 10 jaar geleden is dat de eerste Digital StrongARM kaarten door Applied RISC Technologies (een divisie van Acorn Computers Ltd) getest werden. Deze kaarten die men expirimenteel zelfs op 228MHz kon laten lopen waren meer dan 5× sneller dan de 40MHz ARM710 processors die tot op dat moment in de RiscPC gebruikt werden. Uiteindelijk werden de kaarten uitgeleverd met een kloksnelheid van 200MHz, waarbij ze slechts 1Watt aan energie verbruikten.


Deze editie van riscynieuws.net kan wel gezien worden als een open source special. In deze editie was namelijk veel aandacht voor projecten met een open broncode - de Nederlandse vertaling voor deze term. Verder was er aandacht voor verbeteringen aan de Geminus applicatie en tenslotte zijn we, samen met Drobe, de geschiedenis ingedoken.

Voor nu hartelijk dank voor uw gewaarderde aandacht, bedankt voor het lezen en tot de volgende keer.

Kees Grinwis